Leer elk kind lezen

Leren zichtbaar maken



leren_zichtbaar_maken_grootSinds kort kunt u John Hatties werk ook in het Nederlands lezen: niet zijn monumentale Visible Learning, maar de opvolger die het cijfermateriaal van Hatties magnum opus tot een leidraad voor effectief onderwijs concretiseert. Visible Learning for Teachers is de Engelse titel, Leren zichtbaar maken de Nederlandse.

Hatties verhaal komt hierop neer.

Als u naar de dokter gaat wilt u geen behandeling die een beetje helpt, u wilt de behandeling die het best helpt. Daarom moeten we in het onderwijs niet tevreden zijn met alles wat meer effect heeft dan niets, we moeten vooral doen wat een groot positief effect heeft. Groot is in Hatties statistiek groter dan 0,40.

Hattie heeft het onderzoeksmateriaal verzameld over een kleine tweehonderd dingen die we zoal doen in het onderwijs: huiswerk geven, kinderen in niveaugroepen bij elkaar zetten, kinderen een schooljaar laten overdoen, noem maar op. En hij vertelt over elk van die dingen hoe groot het positieve (of een enkele keer negatieve) effect ervan is.

En kijk, van de structurele dingen waarover bewindslui zo graag discussiëren is er niet een met een positief effect groter dan 0,40: kleinere klassen, meer geld, niveaugroepen, hoe lang een schooldag of een schooljaar is, geen enkel.

Bar_chartNiets van wat we graag associëren met ‘onderwijs op maat van ieder kind’ heeft een positief effect dat groter is dan 0,40: verschillen tussen jongens en meisjes, tussen kinderen van gescheiden ouders en kinderen van gelukkig getrouwde koppels, of kinderen geadopteerd zijn of niet, wat voor sociale achtergrond ze hebben, het doet er weinig toe. Wat werkt in het onderwijs, werkt voor de meeste kinderen, zo niet voor allemaal. Sterker nog: kinderen een label opplakken is zowat het slechtste wat we kunnen doen. Labelen heeft een uitgesproken negatief effect: -0,61. (Noem een kind dyslectisch en het wordt een zwakkere lezer.)

Leerprogramma’s en technische revoluties maken ook al niet veel verschil: geïndividualiseerde instructie, probleemgestuurd leren, holistische aanpakken, leerstijlen, laptops en tablets, altijd ligt het positieve effect een stuk onder de 0,40.

Wat doet er dan wel toe? Als we dat proberen te achterhalen, komen we bij de leraar uit. Maar Hattie maakt zich er niet van af met de boutade dat leraren belangrijk zijn. Natuurlijk zijn ze belangrijk, maar wat aan de leraar geeft de doorslag? Hattie: ‘Niet wie ze zijn, niet wat ze doen, maar hoe ze denken.’ Leraren die vinden dat het hun verantwoordelijkheid is om elke leerling zichzelf te helpen overtreffen, gaan op zoek naar oplossingen tot ze die vinden. Wat de doorslag geeft, is de mindset.

Dat geeft te denken.

Basisschoolleerkrachten wordt geleerd dat ze een aanzienlijk percentage van de kinderen niet kunnen leren lezen.

Leerkrachten op secundaire scholen wordt verteld dat er met wat ze in hun opleiding hebben geleerd niet veel succes te rapen valt omdat jongeren van tegenwoordig digital natives zijn met een brein dat anders leert.

Op de universiteiten is onderzoek  het eigenlijke werk. Onderzoek wordt beloond, terwijl onderwijs een bijzaak is die veelal als last wordt beschouwd: het begrip onderwijslast is er gemeengoed, onderzoekslast kent niemand.

Samengevat: op alle niveaus staan docenten onder druk om de ambitie te laten varen succesvol te onderwijzen. En net die ambitie is nodig. Ambitieloze docenten werken het programma af  en meten wat hun leerlingen ervan bakken.  Ambitieuze docenten evalueren wat voor impact ze op hun leerlingen hebben en zoeken naar mowegen om die te vergroten.

Als ze dat laatste doen, dan maken ze het leren zichtbaar voor zichzelf, voor hun collega’s en voor hun leerlingen. En daar gaat het om: 1,44.

Wilt u het Hattie graag even zelf horen uitleggen?

No Comments Yet

Leave a Reply

WordPress Appliance - Powered by TurnKey Linux