Leer elk kind lezen

Dansende letters? Gespiegelde letters?



Frank Vellutino: 'Dyslectici spiegelen helemaal geen letters.'

Frank Vellutino: ‘Dyslectici spiegelen helemaal geen letters.’

Het is een bijzonder hardnekkig idee: dyslectici zien letters anders. Gespiegeld, geroteerd, uit de band springend, dansend. Anders kan van alles zijn. En net omdat het idee zo moeilijk uit te roeien is, zijn er altijd weer kooplui die er munt weten uit te slaan. Het meest recente zakelijke succes op dat vlak is ongetwijfeld het lettertype dyslexie van grafisch ontwerper Christian Boer. (Hij is zelf dyslectisch en noemt zijn uitvinding mogelijk daarom ‘a typeface for dyslectics‘.)

Lang voor dit lettertype werd ontworpen, onderzocht de onderwijspsycholoog Frank Vellutino aan de New York State University hoe het zit met de manier waarop dyslectici letters zien. In zijn meest in oog springende experiment liet hij dyslectische en niet-dyslectische Amerikaanse kinderen Hebreeuwse letters reproduceren die ze voor het experiment nooit hadden gezien. Verrassend genoeg deden de zwakke, dyslectische lezers dat minstens even goed als de normale. (Download hier het script van The Dyslexia Myth, Frank Vellutino vindt u op p. 8-9.)

Leesproblemen, zo besluit Vellutino, hebben niets te maken met letters die anders worden gezien. Van brillen en folies gaat dus niemand beter lezen. En van een speciaal lettertype voor dyslectici ook niet. Moeizame lezers zullen misschien zeggen dat er vlotter door lezen, of ze dat ook werkelijk doen, is een andere kwestie.

Christian Boers dyslexieletters dansen niet. Dat heeft niets met de zwaartekracht te maken, maar alles met het simpele feit dat goed geschreven letters nooit dansen.

Christian Boers dyslexieletters dansen niet. Dat heeft niets met de zwaartekracht te maken, maar alles met het simpele feit dat goed geschreven letters nooit dansen.

Verdedigers van het lettertype zullen nu aanvoeren dat Vellutino niet de enige onderzoeker in het veld is; dat andere onderzoekers hebben aangetoond dat spiegelingen en rotaties wél een probleem vormen; en dat de dyslexieletter dat probleem oplost. Maar hoe dan? De letter is onderaan zwaarder aangezet , ‘so gravity turns the letter the right way up’. Gravity? De zwaartekracht? Hoe kan de zwaartekracht letters op hun plaats houden? Wat doet de zwaartekracht in dat geval als u de pagina omdraait, gooit die de letters dan op een hoopje in de naad van uw boek?

En toch is de letter aan hopen firma’s en overheden verkocht. Resultaat: moeizame lezers – en beslist ook de raadselachtige dyslectics – hebben het gevoel dat er voor hen wordt gezorgd, maar ze lezen er niet beter van.

Lees ook: Handschrift behoedt voor spiegelschrift, Is leren schrijven passé?, The Dyslexia Myth

 

 

WordPress Appliance - Powered by TurnKey Linux